32. Kodyfikacja prawa w Rosji w XIX i w początkach XX wieku

-
1649r. - Sobornoje Ułożenie
Do początku XIX w. nie było kodyfikacji. Akty prawne powstawały w postaci Ukazów czyli ustaw carskich. Poszczególni carowie ogłaszali kodyfikacje, ale to były tylko postulaty (Paweł I, Piotr I na pocz. XVIII w., Katarzyna II, która powołała nawet komisje kodyfikacyjną, ale nic z tego nie wyszło).
Od 1804r. panował car Aleksander I, który powołał komisję kodyfikacyjną. Na jej czele stał polityk i prawnik Michaił Swerański. Napisał projekt wzorowany na Kodeksie Napoleona. Uznano go za bardzo postępowy i nie został przyjęty. Po tym trafił na Syberię jako gubernator.
Po śmierci Aleksandra I w 1825r. podjęto znowu pracę nad kodyfikacją prawa. Panował wówczas brat cara Mikołaj I. Stworzono liczący 45 ksiąg zbiór ustawodawstwa rosyjskiego, który obejmował Sobornoje Ułożenie i inne próby do śmierci Aleksandra I (około 30 tys. aktów prawnych) – Pełny Zbiór Praw Imperium Rosyjskiego (1830r.). Źródła prawa w Rosji były specyficzne (np. dla prawa administracyjnego w XIX w. były to opisy podróży cara po kraju, z czego sporządzano protokół i z tego tworzono prawo) .
Potem kontynuowano zbieranie aktów prawnych z lat 1825-1881 (drugi zbiór) i z lat 1881 – 1917 (trzeci zbiór).
Na podstawie pierwszego pełnego zbioru powstał kodeks pt. „Zwód Praw Imperium Rosyjskiego” (1835r.), liczący 15 tomów, obejmował wszystkie dziedziny prawa. Najważniejsze tomy: tom X - prawo cywilne, tom XV - prawo karne razem z postępowaniem karnym.
1845 r. - Kodeks Kar Głównych i Poprawczych - dokonano kodyfikacji prawa karnego z uwagi na to, że poprzednie było przestarzałe. Nadal był przestarzały jak na Europę, gdyż uwzględniał podział stanowy, znał kary niehumanitarne, wprowadził wygnanie na Syberię.
1903r. - Kodeks Tagancewa (jeden z twórców), nie został w całości wprowadzony w Cesarstwie Rosyjskim. Ale zmieniły się przepisy procedury cywilnej i karnej.

1864r. – dokonano reformy sądownictwa, gdzie po raz pierwszy oddzielono władze sądowe od administracyjnych. Powstały dwie procedury:
Kodeks Postępowania Cywilnego nawiązujący do Kodeksu Napoleona;
Kodeks Postępowania Karnego:
- odszedł od postępowania inkwizycyjnego,
- wprowadzono zasady ustności i jawności,
- wprowadzono ławę przysięgłych.

Z uwagi jednak na częste ogłaszanie stanu wyjątkowego w Rosji, postępowanie karne prowadzono na innych zasadach (postępowanie uproszczone).

Komentarze

Prześlij komentarz

Popularne posty z tego bloga

38. Źródła prawa cywilnego na ziemiach polskich w okresie zaborów

-
Obraz
Zabór pruski Początkowo utrzymano prawo polskie na terenie tego zaboru. W  1794 r.  został uchwalony  Landrecht Pruski  który obowiązywał na ziemiach polskich jako wyłączne źródło prawa cywilnego  od 1797 r. do 1900 r.  (kiedy weszło w życie  BGB); W  Księstwie Warszawskim  (ziemie z II i III zaboru pruskiego w  1807r.,  co było skutkiem wygranej Francji z Prusami) wprowadzono  Kodeks Napoleona  jako źródło prawa; Prawo cywilne pozakodeksowe  obowiązywało również na ziemiach polskich pod zaborem pruskim (np.  kodeksy handlowe   (1861),   prawo autorskie (1837), prawo patentowe   (1877)) -  już  ogólnoniemieckie . Obowiązywały również: k odeks handlowy niemiecki   z 1871r.,   kodeks handlowy 1897r . (bo trzeba było dopasować kodeks do BGB ),  kodeks postępowania cywilnego   z 1877r . który został również znowelizowany w  1898r.  pod kątem BGB. ...
Czytaj więcej

54. Wyprawa, posag i wiano

-
Wyprawa – kobieta wstępując w związek małżeński wnosiła ją ze sobą (odzież, ozdoby, pościel, sprzęt gospodarstwa domowego, inwentarz, służba – Księga Elbląska) Posag – część rodzinnego majątku należnego kobiecie; stąd kobieta nie dziedziczyła po ojcu. Nie był w rzeczywistości tak dużą częścią, jaką by kobieta odziedziczyła. Obowiązek wypłacenia posagu ciążył na ojcu lub braciach (ewentualnie na dziedzicach). Starano się go wypłacać w gotówce, ale nie wśród szlachty. Bywało, że kobieta nie otrzymywała posagu, np. gdy szlachcianka wychodziła za mąż za nieszlachcica bez zgody rodziny. Wiano (w języku prawniczym nie jest to tym samym co posag)- zabezpieczenie żony na wypadek wcześniejszej śmierci męża. Był ustanowiony zastaw na części majątku męża, a po śmierci męża żona mogła się o niego ubiegać. Najczęściej zastaw obejmował dom i ziemię dookoła domu. Czasem żona nie dziedziczyła po mężu, bo dziedziczenie wiązało się z pokrewieństwem (synowi czy dalsi kr...
Czytaj więcej

37. Źródła prawa karnego na ziemiach polskich w okresie zaborów

-
Kodeksami karnymi (ewentualnie źródłami prawa karnego materialnego) obowiązującymi na ziemiach polskich od końca XVIII wieku do odzyskania przez Polskę niepodległości były: 1) Na terenach zaboru austriackiego: - Józefina  (Kodeks karny Józefa II) – obowiązywał od 1787, - Kodeks karny zachodniogalicyjski (w rzeczywistości projekt tzw.  Franciscany ) – obowiązywał w  Zachodniej Galicji  od 1796, - Franciscana – obowiązywała od 1803 do 1852, - Kodeks karny z 1852 Źródła postępowania karnego: - Franciszkana  z 1803r. - kodeks postępowania karnego  z 1850 r.,  który na ziemiach polskich wszedł w życie w  1853r. - 1873 r. -  nowy kodeks postępowania karnego 2) Na terenie zaboru pruskiego: - Landrecht pruski  część II – obowiązywał od 1794 do 1851, - Kodeks karny pruski z 1851 – obowiązywał w latach 1851–1870, - Kodeks karny Związku Północnoniemieckiego – obowiązywał od 1870, - Kodeks Karny Rzeszy Niemieck...
Czytaj więcej